Posts tagged as:

taal

Jargonisme: waar gaat dit over?

by rondejoode on 24/10/2010

“We zoeken een young professional die eager is met een getting things done-mentaliteit voor onze customer support services, omdat added value hoog bij ons relationship program in het vaandel staat”. Ooit hoorde ik een soortgelijke zin op de radio. Wat? Wat zoeken ze, dacht ik nog. Pas nadat ik de reclame een keer of tien gehoord had, begreep ik waarover het ging. Voor wie het nog niet doorhad: ze zoeken dus een ambitieuze, enthousiaste dertiger die van aanpakken houdt en weet hoe hij goede resultaten kan boeken met de klantenservice. Tja… zeg dat dan! Jargonisme, het onnodig ‘duur’ en vaag taalgebruik hanteren, daarover gaat dit blogartikel.

Misschien heb je het zelf weleens meegemaakt. Je wilt je website in de lucht krijgen, maar de zaak gaat plat. Een groot drama, vooral als je – net als ik – een digibeet bent en dus geen verstand hebt van computers of webtechniek. Dus bel je naar je serviceprovider, het bedrijf dat jouw website host (ervoor zorgt dat je normaal gesproken gewoon online bent). Met een beetje pech krijg je dan een ICT-freak aan de telefoon. Je weet wel, zo’n mannetje dat waarschijnlijk de godsgeslagen dag niets anders doet dan prutsen met pc’s. Gewoon omdat hij het leuk vindt (…) En hij verdient er ook nog geld mee ook. Bakken met geld. Maar goed, je krijgt hem dus aan de telefoon – volg je het nog? – en dan vertel je hem wat er aan de hand is: mijn website is offline. De zaak ligt plat. Na een korte stilte antwoordt hij dan: ja, dat komt waarschijnlijk door je DNS-server. De wattuh? Denk je dan, maar omdat je niet helemaal dom wilt overkomen slik je dat in. Mijn DNS-server. Hm, ik heb werkelijk geen flauw idee wat dat is… Ik vraag me weleens af: doen ze het er nou om? Waarom zegt zo iemand dat eigenlijk? Het zou verboden moeten worden!

Jargonisme: het lijkt soms wel Chinees…

Of je nu komt in ICT-kringen, in het studentenhuis in een naburige stad, bij een Rotary Club, op de beursvloer of in de bouwwereld, overal kom je gasten tegen die last hebben van – wat ik nu gewoon maar even noem - jargonisme. De sterke drang om bewust (of zouden ze het onbewust doen?) moeilijke woorden te gebruiken om te communiceren. Of zou het zelfs dwangmatig zijn? Wil iemand bijvoorbeeld willens en wetens laten weten dat hij of zij gestudeerd heeft? Het zou kunnen… Ik heb er zelf gelukkig weinig last van, omdat ik niet gestudeerd heb (hahaha) en omdat ik het prettig vind om begrepen te worden. Dus doe ik mijn best om te ‘levellen’ (ja ik weet het, weer zo’n afschuwelijk woord) met de ander. Ik weet uit communicatietrainingen die ik heb gevolgd dat het spreken slechts één aspect van communiceren is, luisteren is een andere. Maar dat wordt wel verrekte moeilijk als die ander zulke vage, en volstrekt onbegrijpelijke taal bezigt… Soms heb ik het idee dat ik met een Chinees sta te praten als iemand zich zo uit. En om eerlijk te zijn: mijn Chinees gaat niet verder dan ni-hao. Of was dat nou Japans? Ik wil daarom een oproep doen aan alle lezers van mijn blog, of je nu wetenschapper, putjesschepper, vuilnisman of advocaat bent, om jouw boek te schrijven in een voor ieder begrijpelijke taal. Heb je daar moeite mee? Dat zou natuurlijk kunnen, vooral als het je tweede natuur is om zo te communiceren. In dat geval raad ik je aan om de volgende tips in acht te nemen.

Drie tips om jargon te vermijden of te beperken

1. Hanteer simpel taalgebruik. Doe net alsof je partner een brugklasser is en probeer eens om op dit niveau te communiceren. Oefening baart kunst. Dus gewoon doen. En… je leert meteen beter communiceren, want je merkt al snel dat de ander beter zal luisteren.  Geloof me: er gaat een wereld voor je open.

2. Vertaal die moeilijke woorden. Als je het toch lastig blijft vinden om geen moeilijke, vage en dure woorden te gebruiken, ontpop jezelf dan als een vertaler. Oftewel: leg je gesprekspartner of lezer uit wat je met iets bedoelt. Precies zoals ik in bovenstaande tekst ook deed toen ik het had over het internetbedrijf en de hosting van mijn website. Het is jouw taak om ervoor te zorgen dat de ander voor wie jij een boodschap hebt jou begrijpt. Dus… tolken maar!

3. Vermijd Engelse of Duitse termen waarvoor ook een Nederlands woord bestaat. Deze vind ik persoonlijk nogal “tricky” (is daar een Nederlands woord voor eigenlijk: listig? of lastig, misschien). Want in bijvoorbeeld de luchthavenwereld barst het van de Engelse termen. En woorden als manager of art director zijn toch redelijk ingeburgerd. Hmmm, je ziet… het blijft lastig!

Wat vind jij van jargonisme?

Plaats je comment (dat wil zeggen… een opmerking) onderaan dit … jemig weer zo’n Engels woord… blog. Het lijkt me leuk om jouw mening en ervaring te horen over dit onderwerp.

Succes en … wees duidelijk!

Ron

{ 0 comments }

Breng kleur en ritme aan in jouw tekst

May 15, 2010

Wie zelf een eigen boek gaat schrijven, kan beamen dat het lastig is om ideeën te vertalen naar woorden. En wel zo, dat het boeiend en leuk is om te lezen. In dit artikel leg ik je uit hoe je kleur en ritme kunt aanbrengen in jouw tekst. Het zijn tips die ik mezelf als journalist aanleerde en al [...]

Lees het volledige artikel →

Schrijven: tien tips om je tekst te corrigeren

April 15, 2010

Het is een van de belangrijkste - en tegelijkertijd ook een van de lastigste – klussen als je een tekst voor een boek, blog of nieuwsbrief gaat schrijven: het corrigeren van de fouten. Als schrijfcoach krijg ik er ook regelmatig vragen over. Hoe moet ik dat doen? Wanneer? En welke andere tips heb je voor me? In [...]

Lees het volledige artikel →

Vier succesfactoren voor een non-fictieboek

April 11, 2010

Een boek schrijven is één uitdaging, een succes ervan maken een andere. Want: wie of wat bepaalt nu eigenlijk of jouw non-fictieboek (how to-book) een succes wordt of niet? Die vraag heeft mij de afgelopen weken – toen ik trainingsmateriaal aan het creëren was voor Jouw Schrijfcoach – behoorlijk beziggehouden. Het antwoord kwam uiteindelijk van de Canadese schrijfcoach Steve Manning en [...]

Lees het volledige artikel →

Schrijf jouw boek vanuit je hart

April 2, 2010

Er zijn vele tips en tricks die je krijgt als beginnende schrijver. Eén van de meest belangrijke adviezen die ik van de Amerikaanse auteur Trevor Johnson leerde is om de teksten vanuit je hart te schrijven. Lezers zullen het direct merken als je niet gepassioneerd over je onderwerp of expertise bent. Ze beschouwen het als ‘fake’. En [...]

Lees het volledige artikel →

Waar haal je je ideeën voor een verhaal vandaan?

March 15, 2010

Schrijvers in de dop worstelen nogal vaak met het probleem om een idee te vinden voor hun verhaal. Toch is het niet zo moeilijk een onderwerp voor je artikel of – misschien zelfs – je boek te vinden. Mijn tip: kijk gewoon om je heen. De wereld zit vol verhalensuggesties!! 1. Lees kranten, tijdschriften en [...]

Lees het volledige artikel →

Humor: ben jij een ‘echte schrijver’?

August 20, 2009

Er bestaan ontzettend veel vooroordelen over schrijvers. Het kan erg leuk en leerzaam zijn om jezelf een spiegel voor te houden. Soms is het gewoon fun en moet ik om al die typeringen een beetje lachen. Daarom vandaag een wat minder serieus artikel. Even op de humoristische toer. Ik heb getracht om wat eigenaardigheden van mezelf en [...]

Lees het volledige artikel →

Boeken schrijven: wees specifiek

July 29, 2009

Als je een boek gaat schrijven is het belangrijk om zo specifiek mogelijk te omschrijven wat je bedoelt. Wanneer je woorden gebruikt zoals “men”, “binnenkort”, “onlangs”, “vroeger” of ”het merendeel van de mannen” val je vrijwel meteen door de mand. De oplettende lezer heeft dan meteen in de gaten dat je je huiswerk niet gedaan hebt. Als je verwijst [...]

Lees het volledige artikel →